Gedragscode Pastoraat RK kerk geëvalueerd en herzien

Per 13 april 2018 geldt voor de Rooms-Katholieke Kerk in Nederland een nieuwe Gedragscode Pastoraat. De tekst hiervan is op 10 april 2018 vastgesteld door de Nederlandse bisschoppen, de apostolisch administrator van het Militair Ordinariaat alsmede de diocesaan administrator van het Bisdom Roermond. De Konferentie Nederlandse Religieuzen (KNR) werkte mee aan de opstelling van de tekst.

De bisschoppen hebben de gedragscode Pastoraat aangeboden aan de KNR in het vertrouwen dat de hogere oversten de tekst ook geldig verklaren voor de religieuze instituten en de sociëten van apostolisch leven.

De eerste editie van de Gedragscode Pastoraat is per 1 juli 2014 door de bisschoppen en oversten van Nederlandse Religieuzen vastgesteld. Bij de invoering is bepaald dat de Gedragscode in eerste instantie tijdelijk geldig was om ervaring op te doen.

Aanpassingen

De werking van de Gedragscode Pastoraat in de kerkgemeenschap is geëvalueerd door met name de pastorale teams in de bisdommen en door religieuzen binnen de KNR. De resultaten zijn verwerkt in de gedragscode die per 13 april 2018 van kracht is.
Aanpassingen ten opzichte van de vorige editie zijn onder meer:
De werkingssfeer is uitgebreid. Niet alleen beroepskrachten die met minderjarigen werken, vallen onder de werking van de Gedragscode Pastoraat, maar ook vrijwilligers die met minderjarigen werken. Daarnaast geldt de gedragscode nu ook voor beroepskrachten en vrijwilligers die werken met mensen met een verstandelijke beperking, of anderszins kwetsbare personen. Uitbreiding van de doelgroep hangt samen met het feit dat voor het werken met deze doelgroep ook de VOG-verplichting geldt (Verklaring Omtrent Gedrag).

  • De verplichting tot het doen van aangifte bij een verdenking van seksueel misbruik van een minderjarige is aangescherpt. De Gedragscode Pastoraat vermeldt nu: “Bij een klacht van seksueel misbruik van een minderjarige tenminste met een schijn van waarheid, doet de kerkrechtelijk verantwoordelijke daarvan onverwijld aangifte bij het openbaar ministerie c.q. de politie”.
  • Er is verduidelijkt dat de behandeling van klachten over personen voor wie de Gedragscode Pastoraat geldt, in het Reglement R.K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag is vastgelegd. Dit was voorheen wel af te leiden uit het reglement van het Meldpunt, maar niet uit de Gedragscode Pastoraat zelf.

 

Urgente sociale veiligheid

“De Gedragscode Pastoraat is geen vrijblijvend aanbod” schrijven de bisschoppen in hun voorwoord van de gedragscode. “Daarom stellen wij, ieder voor het eigen bisdom, deze Gedragscode Pastoraat vast en schrijven die voor. Daarmee willen wij laten zien dat wij het urgent vinden dat allen voor wie de Gedragscode Pastoraat geldt meewerken aan het handhaven en bevorderen van de sociale veiligheid in onze Kerk.
Ook van onze kant zullen wij ons daarvoor in blijven zetten.

De bisschoppen nodigen allen die werkzaam zijn in de pastorale zorg uit om de Gedragscode Pastoraat met elkaar te bespreken en concrete situaties in de praktijk er aan te toetsen. Ook is noodzakelijk dat in opleidingen voor pastoraal werk en daarmee verband houdende werkvelden aandacht wordt gegeven aan de Gedragscode Pastoraat.
“Het openbare en prive-gedrag van degenen die pastoral werkzaam zijn kan mensen inspireren en motiveren. Wanneer dat gedrag echter verwerpelijk of discutabel is, kan het ook aanstoot geven en het geloof van mensen ondermijnen. Wie pastoraal werkzaam is moet zich daarom te allen tijde bewust zijn van de verantwoordelijkheden die met dit werk gepaard gaan”, aldus de bisschoppen.

De Gedragscode Pastoraat is vanaf 13 april 2018 gepubliceerd op de websites van de Nederlandse R.-K bisdommen, de website van de Nederlandse Bisschoppenconferentie, de website van de KNR en de website van het R.K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag. De Gedragscode Pastoraat wordt verder gepubliceerd in de Analecta van de Nederlandse R.-K. bisdommen en in de reeks Kerkelijke Documentatie van het SRKK.

Website van het R.-K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag

Gedragscode Pastoraat 2018