Diocesane Pastorale Raad actief van start

Zaterdag 13 april jl. was in Joure de oprichtingsbijeenkomst van de Diocesane Pastorale Raad (DPR) van het bisdom Groningen-Leeuwarden. Vertegenwoordigers van lekengelovigen en pastorale beroepskrachten participeren in dit nieuwe adviesorgaan van de bisschop. De DPR bezint zich twee keer per jaar op actuele ontwikkelingen in het bisdom. Gekozen is voor ‘studieuze bijeenkomsten’ die van advies dienen voor besluiten door de bisschop en bisdomstaf. Bisschop Van den Hout omschreef bij zijn inleiding de missie van de kerk als ‘’het geloof bewaren, beleven en doorgeven’’ en ‘’God present stellen in deze wereld.’’

De eerste DPR-bijeenkomst was een strak georganiseerde brainstorm met afwisselende groepsgesprekken en plenaire conclusies. Alles onder de bezielende leiding van raadsvoorzitter en leken-Dominicaan Dominicus Kamsma. ‘’Een goed bestede, zinvolle dag!’ aldus een van de aanwezigen na afloop. De DPR reageerde onder meer op het voorstel van de bisdomstaf voor een alternatieve voorbereiding van nieuw diocesaan beleid vanaf 2020. De eerstvolgende DPR is op 16 november a.s.

Missie van de kerk

Bij zijn opening van de DPR stond bisschop Ron van den Hout stil bij het doel en de kerkrechtelijke functie van de nieuwe raad. Aanleiding voor het instellen van het adviesorgaan is ‘’de behoefte van de bisdomstaf om zowel lekengelovigen als beroepskrachten mee te laten denken over de toekomst van de kerk.’’ DPR-leden zijn afkomstig uit verschillende geledingen, zoals pastorale beroepskrachten, caritas en diaconie en lekenbestuurders. De krimpcijfers van de kerk vragen een krachtenbundeling. Discussies over kerksluiting roepen de vraag op naar wat een geloofsgemeenschap kan betekenen en de fundamentele vraag ‘waartoe zijn we kerk?’ ‘’We leven in een overgangstijd, maar is dat ooit anders geweest? (…) Het is een periode van uitzuivering en oriëntatie. Maar ook een kans en een uitdaging’’, aldus mgr. Van den Hout. De DPR kijkt mee naar de toekomst waarbij de kerk volgens de bisschop een tweeledige missie heeft, intern en extern gericht: ‘’Ons geloof bewaren, beleven en doorgeven’ en: ‘’God present stellen in de samenleving.’’

Terugblik op fusieproces

Gastspreker en onderzoeker/masterstudent ‘Verandermanagement’ Joël de Jong, presenteerde conclusies van zijn onderzoek naar het fusieproces van parochies in de afgelopen jaren. Het besluit indertijd om voor dat proces geen 2 maar 6 jaar te nemen heeft volgens De Jong gunstig uitgepakt voor het draagvlak van de fusies. Ook transparantie nastreven over de financiële problematiek, op korte en langere termijn, bevorderde begrip en acceptatie. ‘’Al was de vrees voor kerksluiting feitelijk niet aan de orde, het kwam wel altijd langs in de gesprekken’’, was de onderzoeker opgevallen. Deze vraag moet nu in groter parochieverband worden beantwoord. De Jong constateerde verder dat nieuwe bestuurlijke verhoudingen soepeler van start gaan op locaties waar zittende bestuurders opgevolgd zijn door nieuw samengestelde locatieraden en overkoepelend parochiebestuur. ‘’Aandacht voor locale autonomie en transparantie werkt positief om de betrokkenheid binnen parochiegemeenschappen te behouden.’’ Dat laatste is volgens de bedrijfskundige vooral bij non-profit organisaties zoals kerken, die sterk afhankelijk zijn van vrijwilligers, een belangrijke voorwaarde voor fusieoperaties.

Toekomstig beleid

Het lopende beleidsplan ‘Kwetsbaar en Hoopvol’ van het bisdom loopt in 2020 af en vraagt vervolg. De bisdomstaf vroeg de DPR om commentaar op een voorgestelde nieuwe aanpak. Nieuw bisdombeleid wordt straks niet in één samenvattend plan gegoten. In plaats daarvan wordt een beleidsagenda bepaald van een aantal ontwikkelthema’s, die elk van fundamenteel belang zijn voor de toekomst van geloofsgemeenschappen. Tijdens de DPR-bijeenkomst zijn wisselende groepssessies ervaringen en ideeën uitgewisseld over de voorgestelde thema’s. De volgende zes themavelden – de opsomming is willekeurig! – zijn voorgesteld:

  1. Parochiestructuren: omgaan met de nieuwe bestuurlijke verhoudingen
  2. Caritas en diaconie: de sociaal maatschappelijke inzet van de kerk
  3. Een leven lang leren: over de rol van catechese, vorming, professionalisering
  4. Eucharistie op zondag! En verder?: over de zondagviering en/of andere liturgiemomenten
  5. Gebouwen en financiering: de situatie en het gebruik van kerkgebouwen
  6. De kracht van de kerk: over de aantrekkingskracht en uitstraling van de RK geloofsgemeenschap, in eigen kring en voor anderen

De DPR reageerde positief op de voorgestelde aanpak en gekozen thema’s. De bisdomstaf gaat e.e.a. in een plan van aanpak nader uitwerken en voorleggen aan andere bisdomgeledingen. Het ene ontwikkelthema is urgenter dan het andere en vraagt dan eerder aandacht; kerkgebouwen en financiering bijvoorbeeld. Voor andere thema’s kan meer tijd worden genomen. Tegelijkertijd is sprake van een parallelproces: het is de bedoeling dat verschillende thema’s tegelijkertijd aandacht krijgen.

 

Leden Diocesane Pastorale Raad 2019-2023 :

Presidium

Mgr. Ron van den HOUT (Groningen) Bisschop

Pastoor Jos GEELEN C.R.L. (Groningen)  Kanselier

 De heer Dominicus KAMSMA o.p. (Bolsward) Voorzitter

Periti

Mevr. Mirjam SPRUIT  Perita   (Centrum voor Parochiespiritualiteit, Nijmegen)

Secretariaat/notulist    Johan Klaassen (Assen)  Dienstverlener Kerkopbouw 

Bisdomstaf

Mgr. Peter WELLEN (Hoogeveen)   Vicaris Generaal

Arjen BULTSMA (Bolsward)  Bisschoppelijk vicaris

Mevr. Marisca LULOFS-van RIJNBERK (Winschoten)  Diocesaan Econoom

Priesterraad

Pater Charles Eba’a Asse C.S.Sp. (Heerenveen)  Lid Priesterraad

Pastoor Arjen JELLEMA (Groningen)  Lid Priesterraad

Pastoor Maurits SINNINGHE DAMSTÉ (Gorredijk)   Lid Priesterraad

Pastoor Peter STIEKEMA (Leeuwarden)  Lid Priesterraad

Pastoor Tjitze TJEPKEMA (Coevorden)  Lid Priesterraad

Pastoor Koos TOLBOOM (Assen)  Lid Priesterraad

Pastoor Paul VERHEIJEN (Dokkum)  Lid Priesterraad

Mevr. Mirjam OOSTING p.w. (Emmer- Compascuum)  Auditor Priesterraad

Diaken Frans WIELENS (Emmen)  Auditor Priesterraad

Mevr. Nelleke ten WOLDE-HIJWEGEN p.w. (Joure)  Auditor Priesterraad

Overige leden DPR

Mevr. Nellie HAMERSMA-SLUIS (Stedum)   Pastoraal werkster

Mevr. Lidy LANGENDIJK (Wolvega)  Pastoraal werkster

De heer Jan SPECKEN ofs (Wachtum)  Religieuzen

De heer Bas BAKKER (Anloo)  Geestelijk verzorger

Mevr. Agda WACHTER-van VEEN (Stiens)  Parochiebestuurder

De heer Bram ZONDERLAND (Tjerkgaast)  Parochiebestuurder

De heer Joep COPPES (Assen) Parochiebestuurder

Mevr. Mathilde H. STIEKEMA-ZWEEP (Glimmen) Parochiebestuurder

Mevr. Mieke THIJSSELING (Groningen)  Lid locatieraad

De heer Anton BOKKERS (Emmeloord) Lid locatieraad

Mevr. Marloes VENNIX (Meppel)  Lid locatieraad

De heer Erik MEIJER (Emmer-Compascuum) Lid locatieraad

Mevr. Marianne KORSTEN (Stadskanaal)  PCI-bestuurder

Mevr. H.E.C. WITTEVEEN (Leeuwarden) PCI-bestuurder

De heer Tom van der WERF (Assen) Maatschappelijk middenveld

Mevr. Bejanne HOBERT (Drachten) Maatschappelijk middenveld