Mgr. De Korte: ‘Oorlog is altijd een nederlaag’

Mgr. De Korte is een van de spelers van het theologisch elftal van het dagblad. Trouw. Op 27 november beantwoordde hij de vraag hoe we vanuit christelijk perspectief op terreur moeten reageren.

De bisschop van het bisdom Groningen-Leeuwarden en Theoloog des vaderlands brengt een onderscheid ter sprake tussen de manieren waarop mensen in de bijbel reageren op geweld. ‘Je hebt de lijn van Lamech, die zei: ‘voor een schram sla ik iemand dood’. Dat is buitenproportioneel geweld. Je hebt verder het bekende principe ‘oog om oog, tand om tand’, dat zou je proportioneel kunnen noemen. En dan heb je Jezus die oproept om de andere wang toe te keren. Dat laatste lijkt mij vooral een oproep voor één op één situaties. De overheid heeft voor het collectief te zorgen. Zij mag geweld hanteren, dat is haar ‘geweldsmonopolie’. Tegen Hitler werd terecht ook geweld gebruikt. Dat kwaad moest vernietigd worden. De katholieke traditie erkent daarom de ‘rechtvaardige oorlog’, maar die is aan scherpe criteria onderworpen. Ze moet bijvoorbeeld niet tegen burgers gericht zijn. Oorlog is soms nodig, maar nooit mooi. Oorlog is altijd een nederlaag.’

 

‘Hoe kijk je naar de daders? Als ik afbeeldingen van die strijders zie, dan ogen ze eigenlijk helemaal niet zo gevaarlijk. Ik blijf ze als door God geschapen mensen zien. Verknipte mensen die helaas volstrekt de fout in gegaan zijn. Daar zit diepe tragiek in. Hoe die jongens hun leven vergooid hebben! Dat ze toch zo verblind zijn geraakt en dat het geweld in hen gevaren is. Wat beweegt de daders van zulke aanslagen? Dat is een moeilijke vraag. Dat heeft ongetwijfeld voor een deel met gevoelens van vernedering en uitsluiting te maken. Er is voor veel van die jongeren geen toekomst in het Westen. Maar er zitten ook genoeg geslaagde types onder de terroristen, voor wie hier wel degelijk een hoopvolle toekomst lag. Ze hebben kritiek op de decadentie van het Westen. De terroristen in Parijs keerden zich tegen ‘afgodsdienaren op een feest van de perversiteit’’. Met de beste wil van de wereld kan de Korte die kritiek niet meemaken. ‘Zonder angst op vrijdagavond een wijntje drinken, of naar een concert of een voetbalwedstrijd gaan. Dat hoort bij onze samenleving. Ik ben geneigd Mark Rutte bij te vallen dat we hier gewoon op een heel mooi stukje wereld wonen. Je hoeft hier niet bang te zijn om zomaar opgepakt en gemarteld te worden. We leven in een welvaartsstaat. Het is in zekere zin het begin van het paradijs. Maar de decadente kanten zijn er ook wel degelijk. Vooral de geldzucht die een grote greep op allerlei segmenten van de samenleving heeft, of de invloed van pornografie op onze visie op seksualiteit. Daar kijk ik als christen kritisch naar. Maar mijn blik helt over naar het positieve: in Noord-West Europa hebben we mooie dingen gerealiseerd die we moeten koesteren.’

De Korte pleit in alles voor een reactie van temperantia, de christelijke deugd van de zelfbeheersing. Dat resulteert voor hem ook in kritiek op de media. ‘Na de aanslagen in Parijs werd hetzelfde nieuws eindeloos herhaald. De NRC besteedde nog dagenlang tien pagina’s aan dit nieuws. Ook als er vervolgens dingen gebeuren die loos alarm zijn wordt dat uitgebreid gebracht. Zo wek je de indruk dat onze samenleving in de greep van angst is. En dat is niet zo. Als je het nieuws volgt krijg je dus een vertekend beeld van de samenleving. Het meeste gaat nog altijd gewoon goed. De meeste auto’s zijn niet betrokken bij de ongelukken waar je over hoort, maar brengen hun passagiers veilig thuis. Ik laat hier daarom de wijsheid klinken die Paus Franciscus onlangs aanhaalde: ‘Eén vallende boom maakt meer lawaai dan een bos dat groeit’.

Bron: trouw.nl